Enkelvoud en meervoud Singular y plural

Het meervoud van la is las. Je zet het voor een vrouwelijk woord in het meervoud: la casa wordt las casas, de huizen, en la página wordt las páginas. Het onbepaalde lidwoord una wordt in het meervoud unas: una casa, unas casas.

Ook bij el agua komt las terug: las aguas. Agua is vrouwelijk, maar in het enkelvoud zeg je el, omdat het woord met een beklemtoonde a begint. Meer daarover lees je in de les Mannelijk en vrouwelijk.

La is ook een voornaamwoord: la veo, ik zie haar. Ook daarvan is het meervoud las: las veo, ik zie ze (vrouwen of vrouwelijke dingen). Bij lo, hem of het, is dat los: los veo.

Het meervoud van el is los: el libro wordt los libros, de boeken, en el coche wordt los coches, de auto's. Het onbepaalde lidwoord un wordt unos: un libro, unos libros.

Samentrekken doe je alleen in het enkelvoud. A + el wordt al en de + el wordt del, maar in het meervoud blijft het a los en de los: el precio de los zapatos, de prijs van de schoenen. Let ook op het accent: el is het lidwoord, él betekent hij. Het meervoud van él is ellos, zij.

El padre is de vader, maar los padres zijn meestal de ouders: de vader en de moeder samen. Dat komt door een vaste regel. Bij een groep mannen en vrouwen gebruik je in het Spaans de mannelijke vorm van het meervoud. Los hermanos kunnen dus broers zijn, maar ook broers en zussen. Los hijos zijn de kinderen, zonen en dochters samen, en los abuelos zijn opa en oma. Gaat het alleen om vrouwen, dan zeg je las: las hermanas, de zussen.

Zo zijn los reyes de koning en de koningin. Een achternaam blijft meestal gelijk: los García is de familie García. Meer woorden voor de familie vind je in de les De familie, het gezin.

Het meervoud van un is unos en van una is het unas. Het Nederlandse een heeft geen meervoud. Daarom vertaal je unos en unas met een paar, enkele of wat: unos amigos zijn een paar vrienden, unas semanas een paar weken. Voor een getal betekent unos ongeveer: unos veinte años, ongeveer twintig jaar.

Vaak laat je unos en unas gewoon weg, net als in het Nederlands: tengo amigos en Madrid, ik heb vrienden in Madrid. Wil je nadruk leggen op enkele, dan hoor je ook algunos en algunas. Bij een woord dat alleen in het meervoud bestaat, betekent unas gewoon een: unas gafas is één bril.

Het meervoud maak je in het Spaans met -s of -es. Welke van de twee, hangt af van de laatste letter van het woord:

• Eindigt het woord op een klinker, dan komt er -s achter: la casa, las casas; el coche, los coches. Dat geldt ook voor een klinker met een accent: el café, los cafés; el sofá, los sofás; el menú, los menús.
• Eindigt het op een medeklinker, dan komt er -es achter: la flor, las flores; el tren, los trenes; el hotel, los hoteles.
• Een y aan het eind telt als medeklinker: el rey, los reyes; la ley, las leyes.

Met -es krijgt het woord er een lettergreep bij: flor heeft er één, flo-res twee. Daardoor kun je het meervoud goed uitspreken. Drie regels gaan verder: een z aan het eind, een accent dat verschuift en woorden die gelijk blijven. Die lees je hieronder.

Eindigt een woord op een z, dan wordt die z in het meervoud een c en er komt -es achter: la vez wordt las veces, la voz wordt las voces. Dat is alleen een spellingregel. Voor een e of een i schrijf je in het Spaans bijna altijd een c en geen z. De klank blijft hetzelfde: in Spanje spreek je die c en z uit met de tong tussen de tanden, zoals de Engelse th. In Latijns-Amerika klinken ze als een s.

Je kent het meervoud van vez uit twee gewone woorden: a veces, soms, en muchas veces, vaak. Andere voorbeelden zijn el lápiz, los lápices en la luz, las luces; die staan in de les Mannelijk en vrouwelijk.

In het meervoud blijft de klemtoon op dezelfde lettergreep liggen. Omdat er een lettergreep bij komt, moet het accentteken soms weg en soms erbij. Een Spaans woord krijgt namelijk alleen een accent als de klemtoon anders ligt dan je volgens de regels zou verwachten.

• Het accent valt weg bij woorden op -ión en bij andere woorden met de klemtoon op de laatste lettergreep die op -n of -s eindigen: la canción, las canciones; la estación, las estaciones; el autobús, los autobuses.
• Er komt een accent bij bij woorden op -n met de klemtoon op de voorlaatste lettergreep: el examen, los exámenes; el joven, los jóvenes; la imagen, las imágenes.

Een accent op een i of u die je apart uitspreekt, blijft staan: el país, los países. En bij een paar woorden verschuift de klemtoon zelf: el carácter, los caracteres en el régimen, los regímenes. Hoe het accent werkt, lees je in de les Uitspraak in het Spaans.

Sommige woorden veranderen in het meervoud niet. Het gaat om woorden die op een -s eindigen en de klemtoon niet op de laatste lettergreep hebben. Alleen het lidwoord laat dan zien of het enkelvoud of meervoud is: el lunes, los lunes; la crisis, las crisis.

• de dagen van maandag tot en met vrijdag: el martes, los martes. Sábado en domingo krijgen gewoon een -s: los sábados, los domingos;
• woorden op -is: la crisis, el análisis, la tesis;
• samengestelde woorden: el paraguas (de paraplu), el cumpleaños (de verjaardag), el abrelatas (de blikopener).

Ligt de klemtoon wel op de laatste lettergreep, dan komt er gewoon -es achter: el mes, los meses. Met los voor een dag zeg je dat iets elke week gebeurt: los lunes voy al gimnasio, op maandag ga ik naar de sportschool. Meer over de dagen lees je in de les De dagen van de week.

Een paar woorden gebruik je in het Spaans altijd in het meervoud, ook als het om één ding gaat. Een bril is las gafas en vakantie is las vacaciones. Het werkwoord en het bijvoeglijk naamwoord gaan dan ook in het meervoud: mis gafas son nuevas, mijn bril is nieuw. Op vakantie gaan is irse de vacaciones: nos vamos de vacaciones, we gaan op vakantie.

Zo werkt het ook bij las tijeras (de schaar), las afueras (de buitenwijken) en los alrededores (de omgeving). Een broek is meestal los pantalones, maar el pantalón mag ook. Andersom is la gente, de mensen, in het Spaans enkelvoud: la gente es muy simpática.

Staat een zelfstandig naamwoord in het meervoud, dan gaat het bijvoeglijk naamwoord mee. Daarvoor gelden dezelfde regels:

• na een klinker -s: la casa blanca, las casas blancas; el libro interesante, los libros interesantes;
• na een medeklinker -es: el coche azul, los coches azules; el chico español, los chicos españoles;
• een z wordt ces: un niño feliz, unos niños felices.

Bij een groep mannelijke en vrouwelijke woorden kies je de mannelijke vorm: mi hermano y mi hermana son altos. Ook este en mi gaan mee: estos zapatos, deze schoenen, en mis amigos, mijn vrienden. Hoe een bijvoeglijk naamwoord zich aanpast aan mannelijk en vrouwelijk, lees je in de les Mannelijk en vrouwelijk.